Verskil tüsken versys van "Dedemsvaort (kenaal)"

43 bytes toegevoegd ,  14 jaar geleden
K
geen bewarkingssamenvatting
 
K
De '''Dedemsvaort''' is een [[kenaol]] tussen [[Asselt]] en de Aoveriesselse [[Vechte]] bi'j [[Grambarge]]. 't Is vernuumd naor [[Willem Jan Baron Van Dedem]], die 't veertig kilometer lange kenaol leut graoben veur 't vervoer van [[turf]]. 't Dörp Dedemsvaort (of körtweg [[De Vaort (plaots)|'De Vaort']]) is ontstaon an dit kenaol.
 
De prakkezaosie um de uutestrekte [[veen|venen]] naor 't oosten van Asselt te ontginnen kwaamp van mr. Gerrit Willem van Marle. De steden [[Zwolle (Oaveriessel)|Zwolle]], [[Kampen]] en [[Dèventer]] verzetten heur tegen 't plan, umdet ze bange waren det 't heur haandel zol schaden. Deur dizze tegenwarking slaagden Van Marle niet in zien plan.
De baron kwaamp echter in geldnood en mos daorumme zien kenaol en ontginnings verkopen an de pervincie [[Oaveriessel|Aoveriessel]]. Nao een paor jaor slaagden hi'j d'r toch weer in 't prejek in haanden te kriegen. Zachiesan naampt 't kenaol in lengte toe, mar de geldperblemen waren in [[1845]] zo slim det 't prejek aovereneumen wördden deur de pervincie.
 
In [[1854]] wördden de Vechte bi'j [[Ane]] beriekt, waordeur de Dedemsvaort een körtere vaorverbinding vörmden dan dizze revier tussen Grambarge en Asselt. 't Kenaol had acht [[sluus|sluzen]] en meerdere zi'jtakken. De zi'jtak de Lutterheufdwiek takten in [[Lutten]] of en leup op [[Koevern]] an. Rond de sluzen en broggen ontstunden dörpen en [[buurtschop]]pen, zoas [[Den Hulst]] (diel van 't tegenswoordige [[Ni'jlusen]]). An de westkaante van 't dörp [[Dedemsvaort (plaots)|Dedemsvaort]] (of körtweg 'De Vaort') splitsten 't kenaol hum in een noordeleke tak, ''Lange Wiek'', en een zudeleke, de ''Heufdvaort''. An de oostkaante van 't dörp kwamen dizze takken weer bi'j menare.
 
Langes de kwaamp was d'r aordig wat verkeer. Zo volgden de tramweg van de [[Dedemsvaartsche Stoomtramweg-Maatschappij]] 't kenaol tussen de [[Lichtmis (Aoveriessel)|Lichtmis]] en Lutten.