Verskil tüsken versys van "Algemene Nedersaksische Schriefwieze"

geen bewarkingssamenvatting
K (Wiezigingen deur 195.169.6.2 hersteld tot de versie nao de leste wieziging deur Droadnaegel)
 
==Vereenvoudigingen==
Eén van de vereenvoudigingen is t schrieven van de uutgang -lijk as ''-lik''. Hier is veur ekeuzen umdat -lijk niet overenekömp mit de uutspraak, en umdat ''-lik'' n histories ezien juustere weergave is; vergeliek mit t [[Oldsaksisch|Oudsaksiese]] ''-līk'' en t [[Middelnederduuts]]e ''-li{{small()|c}}k / -ly{{small()|c}}k''. Schriefwiezes as -lek en -luk zollen té foneties wörden. De schriefwieze -lik slöt oek beter an bie de aandere Germaanse talen (vergeliek: -lich, -lik, -lig, -ligur/-legur, en -ly).
 
Oek bin de uutgangen -isch en -tie vereenvoudigd naor -ies en -tsie/-sie. Veur de uutgang -ies is ekeuzen umdat t al sinds eeuwen zo uutespreuken wördenwördt. t Kömp van de [[Oergermaans]]e en [[Oldsaksisch|Oudsaksiese]] uutgang -isk, die in t [[Hoogduuts]] -isch (-iesj) is ewörden, en via t [[Hoogduuts]] in de schrieftaal van t [[Middelnederlaands]], [[Middelnedersaksies]] en de aandere Nederlaandse streektalen terechtekeumen is. Veur de uutgang -tsie/-sie is ekeuzen umdat t n betere weergave gif van de uutspraak en en um n eventuele verwarring mit de uutspraak -tie te veurkoemen.
 
Um an te sluten bie t Platduuts (t Nedersaksies van Duutslaand) is derveur ekeuzen um de letter c te schrieven as /k/ en /s/. n UutzonderingUutzundering is bie t gebruuk van uutheemse woorden waorvan nog dudelik te heuren/zien is dat t n butenlaands woord is. Bieveurbeeld: t Italiaanse woord ''cappuccino'', mer t woord ''computer'' is dusdaonig integreerdin-eburgerd in de taal dat t as ''komputer'' eschreven wördenwördt.
 
In t Nedersaksies wörden lidwoorden vake aofekort eschreven, dit wördden vake edaon mit n aofkappingsteken (') edaon, mer deurda'j zo n onrustig beeld kriegen is derveur ekeuzen um t daor vort te laoten, t wördenwördt wel gebruukt in woorden as ''zo'n'' en ''programma's''.
 
==Belangriekste punten==
Veur n groot deel kömp t overene mit de SONT-spelling en hef nog wat elementen uut de aandere Nedersaksiese spellingssystemen overeneumen, en as bepaolde punten niet aanders vastesteld bin, dan geldt de Nederlaandse spelling. De Algemene Nedersaksiese Schriefwieze maakt, zo as de SONT-spelling oek veurzichtig angif, n onderscheid tussen de ao (deur de SONT umschreven as n heldere vokaal, en klinkt as: {{IPA|[ɔː]}} of {{IPA|[ɒː]}}) en oa (deur de SONT umschreven as n donkere vokaal, en klinkt as: {{IPA|[ʊː]}} of {{IPA|[oː]}}). In t Twents wördt der oa eschreven, hoewel der n heldere vokaal bedoeld wördt, dit vanwegen de lange spellingstradisie dervan. De ae steet veur n lang-erekten è-klank ({{IPA|[ɛː]}}), de ea steetgeldt as alternatief veur nt soortTwents. ee-klankDe ({{IPA|[ɪːə]}}ää (zois asop-eneumen in tde Groningse woord ''hean'')schriefwieze en ää veuris n klank die tussen de aa en ae in ligt (klinkt as: {{IPA|[æː]}}). Kiek op [[Wikipedie:Algemene Nedersaksiese Schriefwieze|op de ANS-overzichtspaginaoverzichtszied]] veur n overzichteoverzicht van alle letterkombinasies en de uutspraak dervan.
 
[[Kategorie:West-Veluws artikel]]