Heufdmenu losdoon

Wijzigingen

14 bytes verwijderd, 7 jaar geleden
gien bewarkingssamenvatting
| 639-3 = glv
}}
t '''Manx''' of '''Manx-Gallies''' is n taal die tot in de jaoren zeuventig van de [[20e eeuw]] espreuken wörden op t eilaand [[Man (eilaand)|Man]]. t Is taalkundig ezien t meest verwaant an t ouwe [[Iers Gaelic|Iers-Gallies]], en dan veural t dialekt van Ulster, de dialekten van Galloway en de variaant van t Schots-Gallies zo as dat op de Hebriden espreuken wörden. De taal is ontstaon rond de [[5e eeuw]] en wörden deur heur sprekers ''Gaelg Vanninagh'' eneumd.
 
De leste echte [[moerstaal]]spreker van t Manx was Ned Maddrell, die in [[1974]] uut de tied kwam. Daornao leefden t Manx kunstmaotig weer op, en meensen begunnen t weer as [[tweede taal]] te leren. Veule kienders die noen geboren wörden, wörden in t [[Engels]] en t Manx op-evoed. De regering van t eilaand bevordert de taal en der kunnen lessen enz. in t Manx evolgd wörden. Toch geldt t Manx tegenswoordig offisieel as [[dooie taal]].
Al mit al is/was t Manx dus n [[minderheidstaal]], en zo wörden t oek erkend deur de [[Europese Unie]], t [[Verienigd Keuninkriek|Verenigd Koninkriek]] en [[Ierlaand]]. De taal wörden ereguleerd deur de ''Coonseil ny Gaelgey'' (de Manx-Galliese Raod). Vanaof de [[17de eeuw]] wördden boeken as de [[Biebel]] oek in t Manx vertaald, mer veur die tied bin der mer min eschreven bronnen van de taal weerevunnen.
 
Umdat t Manx zien eigen zonder [[literatuur]] of geschriften hef ontwikkeld, en de eerste oorspronkelike tekste (n Biebelvertaling) in disse taal eerst in 1830 uutkwam, wörden t eschreven zo as n Engelsman die de taal veur t eerst zol heuren en zol schrieven, mit referensies naor de schriefwieze die al bestung veur t [[Iers Gaelic|Iers-Gallies]].
 
==Veurbeelden==