Dieks Makkinga

veurvechter van Nedersaksische cultuur en Nedersaksisch zölfbewustzijn
(döärstüürd vanaf "Ien Nedersaksen")

Hendrikus (Dieks) Makkinga (Ommen, 4 november 1919 - 24 jannewaori 1995) was een veurvechter van Nedersaksische cultuur en Nedersaksisch zölfbewustzijn. Hij was mitoprichter van 't Ommer historisch tiedschrift De Darde Klokke en van 't comité Ien Nedersaksen, det een verienigd Saksenlaand naostreefde en de herinnering an de Slag bij Aone (1227), de Drèentse vrijheidsstried tegen de bisschop van Utrecht, wol anfietern en levend wol holden.

Makkinga warkte as schoemaker en zadelmaker in Ommen. Hij had een warkplaatse an de Gasthuisstraote, waor e mit zien gezin woonde. Wieder hef e ambtenaor bij de gemiente Ommen ewest.

Comité Ien Nedersaksen bewark

Makkinga was slim betrökken bij 't wel en wee van gemiente en regio. As actievoerder kwaamp e in 't geweer as e miende det 't historisch besef te veule op de achtergrond raakte. Op een schrieversbijienkomst in Maarkel op 25 juni 1955 - in 't kader van de ontloekende Nedersaksische Beweging - stelde hij veur een monument op te richten ter herinnering an de Slag bij Aone. Daorveur richtte hij det jaor 't comité Ien Nedersaksen op, det een verienigd Saksenlaand naostreefde en de Drèentse vrijheidsstried bij Aone wol herdenken. Hij miende det de Slag bij Aone van grote historische betiekenis ewest hef en det hieraover ten onrechte niet 't bewustzijn bestund det leeft aover de Vlaamse Guldensporenslag (1302) en de Friese Slag bij Warns (1345).

't Comité Ien Nedersaksen zamelde vanof 1957 geld in veur een monement bij Aone. In 1961 leidde Makkinga in 't dörpshuus van Gramsbargen de eerste herdenking van de Slag bij Aone. Alle jaoren daornao was ter een herdenking op de leste zaoterdag in juli. Makkinga wus een stokkien grond an te kopen, waor in 1966 een paar vlinten eplaatst wördden as anzet veur een herinneringsmonement. Op 29 juli 1967 wördden 't uut grote en kleinere stienen bestoande monement onthuld. Op iene vlint stiet dizze tekst ebeiteld: "Slag bij Ane / 28 juli 1227 / Deze slag was het treffen tussen de Bisschop van Utrecht Otto von der Lippe met diens leger en de Drenten onder leiding van Rudolf van Coevorden // H. Makkinga / E.J. Schuurman / Ds. H. van Lunzen / A. Regeling".

Schrieverije bewark

Mit zien breur Martend Makkinga richtte Dieks Makkinga in 1962 't Ommer historisch tiedschrift De Darde Klokke op, det as ondertitel had "Maondblad uutegeven deur de Gemienschop van Oll Ommer" en later "Drie moandeleks tiedschrift veur Ommen". Wieder stund e an de wiege van De Moespot, een vörreljaors verschienend tiedschrift veur schrieveije in 't Nedersaksisch.

Sinds 1984 had hij in 't Nieuws uit Ommen een wekelijkse rubriek, "Platproat", aover dagense zaken en vake de gemientepoletiek. Nogal ies wördden e vraogd um bijdragen veur regionaole kraanten en umroep. Zien verhalen en gedichten bint goeddiels verzameld in Een wanne vol Ommer varsies en A'k d'ogen dichte doe.... Lestgenoemde bundel verscheen nao zien wegraken op initiatief van zien kleindochter Hilga Groen, die haoste al 't wark van heur grofva wus te verzameln.

Citaot bewark

Wiej vindt dat oonze geschiedenis verschrikkelijk westers is. Wat hier gebeurd is, dat telt nie. As der iene van'n toren in Barneveld springt, al of niet uut humzelf, dan wördt dat in de geschiedboekies eschreven. Zelfs een monument veur een jochie den'n vinger in'n diek stek, wat nooit gebeurd is, siert 't westen, maar hier mosse wiej 't zelf doon.

Bron: 'Rondom de Vecht 4: Herdenking van de Slag bij Ane' (1993), Roel Gritter in gesprek mit Dieks Makkinga veur Omroep Hardenberg

Uutgaves bewark

  • Een wanne vol Ommer varsies (Ommen, eigen beheer, 1975, 31 blz.)
  • A'k d'ogen dichte doe... (Ommen, Boekhandel Diek, 1996, 187 blz.)

Bronnen bewark

  Dit artikel is eschreven in 't Zuudwest-Drèents.